Varikosel Nedir? Belirtileri, Kısırlıkla İlişkisi ve Ameliyat Kararı

Varikosel nedir?

Varikosel, testis etrafındaki toplardamarların genişlemesi olarak tanımlanır. En sık sol tarafta görülür ve çoğu zaman fizik muayene ile saptanır.

Her varikosel kısırlık yapar mı?

Türk Androloji Derneği’nin Varikosel Kılavuzu ve EAU hasta bilgileri, varikoselin erkek infertilitesinin en sık düzeltilebilir nedenlerinden biri olarak ele alınması gerektiğini vurgular; ancak bu ifade her varikoseli otomatik olarak ameliyat etmek anlamına gelmez.

En sık yanlış anlama, “varikosel varsa mutlaka çocuk olmaz” düşüncesidir. Bu doğru değildir. Fertil erkeklerde de varikosel görülebilir. Tedavi kararı; çiftin infertilite öyküsü, semen analiz bozukluğu, palpabl varikosel varlığı, ağrı ve testiküler etkilenme gibi unsurlar birlikte değerlendirilerek verilir. AUA/ASRM ve EAU erkek infertilitesi kılavuzları bu kararın semen analizi ve çift değerlendirmesiyle birlikte ele alınmasını önerir. Yani karar sadece ultrason raporuna göre verilmez.

Hangi belirtiler görülür?

Bazı erkeklerde hiçbir yakınma yaratmazken bazı hastalarda ağrı, ağırlık hissi, testis hacminde küçülme ya da infertilite değerlendirmesi sırasında fark edilir.

Ağrı nedeniyle başvuran hastalarda da cerrahi düşünülebilir; ancak burada da ayırıcı tanı önemlidir. Çünkü testis ağrısı epididimit, herni, taşın yansıyan ağrısı ya da kronik skrotal ağrı nedenleriyle karışabilir. Bu yüzden “skrotumda damar çıktı, mutlaka ameliyat” yaklaşımı doğru değildir. Özellikle çocuk sahibi olma planı olan, semen analizinde bozulma saptanan ve klinik olarak anlamlı varikoseli bulunan erkeklerde üroloji değerlendirmesi en rasyonel yoldur.

Tanı nasıl konur?

Tanıda fizik muayene temel yöntemdir. Skrotal ultrason seçilmiş olgularda yardımcıdır; ancak tek başına tedavi endikasyonu oluşturmaz. Özellikle “subklinik varikosel” için cerrahinin yararı daha tartışmalıdır. Bu nedenle raporda yazan milimetre değerinden çok, klinik tablo ve semen kalitesi önemlidir. EAU penile değil; varikosel hasta sayfası ve sistematik derlemeler, cerrahi kararın olgu seçimiyle yakından ilişkili olduğunu gösterir.

Ne zaman tedavi gerekir?

Tedavide en sık konuşulan yöntem mikroskobik varikoselektomidir. Buradaki amaç genişlemiş venöz akımı düzelterek testis üzerindeki olumsuz etkileri azaltmaktır.

Hastaya yaklaşımımda şu ilke önemlidir: varikosel rapor değil, klinik bağlamdır. Şikâyet yoksa, semen analizi normalse ve çiftte başka faktörler varsa “bekle-gör” daha doğru olabilir; buna karşılık semen bozukluğu, ağrı veya testiste etkilenme varsa tedavi anlamlı hale gelebilir. Doğru karar, çift odaklı ve kanıta dayalı verilmelidir.

Ameliyat sonrası neler beklenir?

Ancak her ameliyat sonrası hemen gebelik beklemek doğru değildir; semen parametrelerinde iyileşme ve doğal gebelik olasılığı kişiden kişiye değişir. 2023 ve 2024 sistematik derlemeleri, uygun seçilmiş erişkin infertil erkeklerde varikosel tedavisinin bazı semen parametreleri ve gebelik sonuçları üzerinde yarar gösterebildiğini, fakat etkinin hasta seçimine bağlı olduğunu bildirir.

Danışma Hattını Ara

Danışma Hattını Ara

  • Türk Androloji Derneği. Varikosel Kılavuzu.
  • EAU Patient Information. Varicocele.
  • EAU Sexual and Reproductive Health Guideline. Male infertility.
  • AUA/ASRM Guideline. Diagnosis and Treatment of Infertility in Men.
  • Lundy S, Sabanegh E. Varicocele management for infertility and pain.
  • Fallara G ve ark. Eur Urol Focus, 2023.
  • Ramon R ve ark. Asian Journal of Andrology, 2024.


Prof. Dr. Özkan Onuk
YazarProf. Dr. Özkan Onuk

Üroloji Uzmanı – Prof. Dr. Özkan Onuk, üroloji ve androloji alanında; sertleşme sorunu, penil protez cerrahisi ve erkek sağlığına yönelik kanıta dayalı,…

⚠️ Tıbbi Sorumluluk Reddi

Bu web sitesinde yer alan bilgiler genel bilgilendirme amaçlıdır ve hiçbir şekilde tıbbi tanı, tedavi veya tavsiye yerine geçmez. Her hastanın durumu farklıdır ve bireysel değerlendirme gerektirir. Kesin tanı ve tedavi için mutlaka doktorunuza başvurunuz.

⚠️ Başarı Garantisi

Hiçbir tıbbi tedavi %100 başarı garantisi vermez. Belirtilen başarı oranları genel istatistiklerdir ve her hasta için geçerli olmayabilir. Tedavi sonuçları kişiden kişiye değişebilir.

⚠️ Sağlık Hizmetlerinde Tanıtım Yönetmeliği

Bu web sitesi, Sağlık Bakanlığı'nın "Sağlık Hizmetlerinde Tanıtım ve Bilgilendirme Faaliyetleri Hakkında Yönetmelik" hükümlerine uygun olarak hazırlanmıştır. Abartılı ifadeler, kesin başarı garantileri veya yanıltıcı bilgiler içermez.

İlgili Yazılar

Tıkla Ara WhatsApp Randevu